Strona główna » Blog » Położna na całe życie

Położna na całe życie

Położna na całe życie

Dziś 8 maja jest Dzień Położnej. Z tej okazji postanowiłam trochę przybliżyć Wam zawód położnej i jego historię, opowiedzieć o tym jak ważną rolę powinna odgrywać położna w życiu każdej kobiety, a także o tym jak wygląda rzeczywiście praca położnej w Polsce.

POŁOŻNA – NAJSTARSZY ZAWÓD ŚWIATA

Zawód położnej to jeden z najstarszych zawodów świata. Kobiety od zawsze wspierały się w sprawach związanych z ciążą, porodem i opieką nad dzieckiem. Kiedyś były to obszary życia, do których mężczyźni nie mieli wstępu. W tej kwestii wiele się zmieniło, obecnie panowie również mogą wybrać zawód położnej (położnego właściwie) jednak zdarza się to niezmiernie rzadko. Poza tym w porodach i opiece nad maluchami uczestniczą także ojcowie.

Kiedyś pomoc przy porodzie udzielana była przez doświadczone matki, babki, które uczyły się metodą prób i błędów. Wokół ciąży i porodu panowała atmosfera tajemnicy, a także krążyło wiele legend, mitów. Dopiero w XVII wieku zaczęły powstawać pierwsze szkoły położnych na świecie. W Polsce pojawiły się jednak znacznie później, bo w XIX wieku. Wcześniej rolę babek i znachorek przejęły akuszerki.

Obecnie położne kształcone są w systemie szkolnictwa wyższego. Aby otrzymać prawo wykonywania zawodu położnej należy ukończyć trzyletnie studia licencjackie. Naukę można kontynuować na dwuletnich studiach magisterskich. Dostępne są dodatkowe kursy, specjalizacje w ramach których położne poszerzają swoje kompetencje. Coraz więcej położnych zajmuje się nauką, zdobywa stopnie i tytuły naukowe.

SAMODZIELNOŚĆ POŁOŻNEJ

Zawód położnej jest całkowicie samodzielny i niezależny. Oznacza to, że położna, wykonując swoje obowiązki nie podlega niczyjej kontroli czy zwierzchnictwu i samodzielnie podejmuje wszystkie decyzje, dotyczące opieki położniczej.

Położne mogą samodzielnie prowadzić ciąże fizjologiczne i porody oraz opiekować się noworodkiem. W wielu krajach w Europie i na świecie położne w pełni korzystają z tych praw. W Holandii, Danii czy Wielkiej Brytanii większość kobiet w ogóle nie ma potrzeby korzystania z usług ginekologów chyba, że są chore. W Polsce pewnie minie jeszcze sporo czasu nim taki model opieki będzie powszechny. W dużej mierze jest to związane z nieprawidłowych postrzeganiem zawodu położnej. Większość Polek kojarzy pracę położnej jedynie z salą porodową i opieką nad noworodkiem. Polska ustawa o zawodzie położnej jasno określa kompetencje położnych i zakres sprawowanej przez nie opieki. Niestety jednocześnie brak jasno wytyczonych granic między zadaniami ginekologa i położnej w opiece nad kobietą. Myślę, że kobiety wiele na tym tracą… W Polsce wciąż ma miejsce zbędna medykalizacja porodów, odsetek cięć cesarskich jest duży, a wiele kobiet opisuje poród jako ciężkie przeżycie ze względu na brak swobody, narzucanie zasad, pozycji, podawanie zbędnych leków, a przede wszystkim problemy z uzyskaniem znieczulenia i rutynowym nacinaniem krocza. Dla porównania np. w Holandii, gdzie ciąża i poród to domena wyłącznie położnych większość porodów odbywa się naturalnie, a ok. 30% z nich w domach. Jest to jeden z krajów, mogących się pochwalić najlepszą opieką okołoporodową.

TWOJA POŁOŻNA

Położna opiekuje się kobietą w każdym okresie jej życia od narodzin aż do śmierci. W wielu krajach dziewczynki po narodzinach zapisywane są do położnych, na których pomoc w każdej chwili mogą liczyć. Położne edukują dziewczynki zaczynając od maluchów w wieku przedszkolnym, uczą je jak dbać o higienę, jak zbudowane jest ciało człowieka. W wieku wczesnoszkolnym dziewczynki są przygotowywane do okresu dojrzewania, zmian, jakie pojawią się w ich organizmach oraz higieny w tym okresie. Dalszy etap edukacji seksualnej sięga do tematyki seksualności, płodności, współżycia, czy antykoncepcji. Odpowiednio prowadzona edukacja seksualna daje młodym osobom poczucie bezpieczeństwa i kontroli nad własnym ciałem, a także ułatwia samoakceptację. Niestety w Polsce takiej edukacji wciąż brakuje. Na tym polu polskie położne w ogóle nie istnieją, a szkoda…

Każda kobieta na samym początku ciąży powinna wybrać osobę, prowadzącą ciążę. Może to być położna lub lekarz. W Polsce większość pacjentek wybiera drugą opcję, często w ogóle nie korzystając z opieki położnej. W jaki sposób na tym tracą?

Lekarz zwykle traktuje ciążę jako „zjawisko medyczne”, a to zdecydowanie za mało. Prawidłowa ciąża nie jest chorobą, a odmiennym stanem, w którym kobieta wymaga wyjątkowej opieki. Nie chodzi tylko o badanie, przepisanie leków i wypisanie skierowań i zwolnień. To oczywiście jest ważne, ale nie można pominąć innych istotnych kwestii… Wizyta położnicza w czasie ciąży nie może trwać 10-15 minut, przebiegać w pospiechu i z uwzględnieniem jedynie stanu fizycznego.

Prowadzenie ciąży to także zauważanie potrzeb psychicznych, kobietom w ciąży często towarzyszy lęk przed porodem, niepokój o zdrowie własne i dziecka. Najczęściej jest to spowodowane brakiem wiedzy lub nieprawidłową wiedzą, stereotypami, błędnymi informacjami z mało wiarygodnych źródeł. Dlatego bardzo ważnym elementem prowadzenia ciąży jest edukacja i wsparcie psychiczne, odpowiednie przygotowanie do porodu, pomoc w wyborze szpitala, skompletowaniu wyprawki dla dziecka, przygotowaniu mieszkania na przybycie nowego lokatora. Wszystko to ma ogromny wpływ na nastawienie przyszłej mamy zarówno do porodu jak maluszka, rozwijającego się w jej łonie.

Myślę, że warto skorzystać z pomocy położnej chociażby w postaci szkoły rodzenia czy kilku wizyt w czasie ciąży (masz do tego prawo także w ramach NFZ), chociaż jest to tylko namiastka tego, co położne mogą zaoferować swoim pacjentkom.

W czasie ciąży można też napisać plan porodu, który będzie jasną informacją dla personelu szpitala na temat Twoich oczekiwań związanych z porodem i opieką nad noworodkiem w szpitalu. Położna z pewnością Ci w tym pomoże.

Po porodzie odwiedzi Cię położna środowiskowa. W pierwszych dniach samodzielnej opieki nad dzieckiem jej pomoc jest nieoceniona. Nie tylko zbada dziecko i mamę, ale także pomoże rozwiać wątpliwości, odpowie na wszystkie pytania, pokaże jak pielęgnować malucha, jeśli wciąż sprawia Ci to problem. Oferuje także wsparcie w karmieniu piersią i innych trudach macierzyństwa.

Położne opiekują się kobietą przez całe życie, także poza edukacją dzieci i młodzieży, prowadzeniem ciąży i porodu, opieką nad noworodkiem. Do położnej można także zgłosić się na badanie cytologiczne, badanie piersi, a także po porady, dotyczące np. samobadania piersi, profilaktyki, przygotowania do ciąży i porodu.

PRZYJACIÓŁKA ALE NIE SIOSTRA

Położna jest więc nie tylko pracownikiem służby zdrowia, osobą, sprawującą czysto medyczną opiekę. Powinna być także wsparciem, źródłem rzetelnej wiedzy, a także osobą, do której masz zaufanie, z którą o niczym nie boisz się rozmawiać. Położna jest swego rodzaju przyjaciółką, ale pamiętaj, że niekoniecznie siostrą – bardzo nie lubimy tego określenia, a część z nas czuje się obrażona takim zwrotem 😉

8 MAJA DZIEŃ POŁOŻNEJ

Szanowne Koleżanki z okazji Dnia Położnej chciałabym Wam wszystkim życzyć satysfakcji ze wspaniałej, chociaż trudnej pracy. Abyście dostrzegały coraz więcej nowych możliwości, wciąż rozwijały skrzydła, widząc nowe piękne horyzonty. Przyszłość leży w naszych rękach 😉

Autor: Maria Lepucka

Maria Lepucka
Położna, certyfikowany doradca laktacyjny, doktorantka Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu. Zajmuje się pracą naukową i dydaktyczną z zakresu położnictwa i ginekologii, a także prowadzeniem edukacji przedporodowej dla przyszłych rodziców i opieką nad pacjentkami w każdym wieku. Prowadzi prywatną praktykę położniczą z poradnią laktacyjną we Wrocławiu: https://poloznawroclaw.pl. Założycielka i główna autorka wpisów i artykułów w portalu FeminaSum.pl. Więcej »

Nie przegap

Seks po porodzie - kiedy i jak zacząć?

Seks po porodzie – kiedy i jak zacząć?

Seks po porodzie wydaje się tematem tabu. Gdy w czasie ciąży przygotowujemy się do roli …

4 komentarze

  1. Niesamowity zawód i wszystko pięknie opisane ale od jakiegoś czasu w Polsce nie ma służby zdrowia 🙂

  2. Anna -położna

    Międzynarodowy Dzień Położnej od wielu wielu lat to dzień 5 maja: http://www.internationalmidwives.org/events/idotm/international-day-of-the-midwife-2014.html
    natomiast 8 maja to nasz polski Krajowy Dzień Położnej, związany z datą urodzin Stanisławy Leszczyńskiej i obie te daty i ich prawidłowe nazwy, każda położna powinna znać, szczególnie ta, która pisze na ten temat do szerszego grona odbiorców 🙂

    • Maria Lepucka
      Maria Lepucka

      Trudno o jednoznaczne pewne źródło wiedzy na ten temat. W polskich mediach 5 maja został ogłoszony Międzynarodowym Dniem Pielęgniarki i Położnej, czego ja osobiście (jak i wiele moich koleżanek) bardzo nie lubię, bo zawód pielęgniarki i położnej to dwa odrębne zawody, wbrew pozorom bardzo różne. Natomiast Dzień Położnej to faktycznie 8 maja, a co do jego „międzynarodowosći” to w błąd wprowadza wiele znanych organizacji m.in Fundacja Rodzić po Ludzku, która 8 maja zawsze przypomina o „Międzynarodowym Dniu Położnej”. Natomiast ja niedomówienia właśnie koryguję (i fakt faktem powinnam bardziej dogłębnie drążyć temat ;-))

  3. Barbara Kotlarz

    Ostatni akapit wymaga sprostowania: 8 maja swoje święto obchodzą położne w Polsce, natomiast Międzynarodowy Dzień Położnej jest 5 maja.

    Pozdrawiam – Barbara

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.